Tačkice i linije u vidu

Mnogo ljudi gotovo svakog dana ili samo povremeno ima prisustvo tačkica ili drugih oblika u vidnom polju jednog ili oba oka. Šta oni zapravo predstavljaju? Unutar oka postoji struktura nalik gelu koja je providna i naziva se staklasto tijelo. Staklasto tijelo je građeno od vode, malo ćelija i kolagenih vlakana, a okruženo je tzv. hijaloidnom membranom te zauzima oko 4/5 zapremine oka. Tokom godina usljed degenerativnih procesa dolazi do razvodnjavanja (likvefakcije) staklastog tijela, a kolagena vlakna se skupljaju u gušće formacije koje postaju vidljive. Pacijenti se najčešće žale na prisustvo sivkastih tačkica, mušica, končića i sličnih elemenata koja se kreću u vidnom polju zajedno sa pokretima oka i obično su uočljiviji kada se gleda u bijeli zid ili pri jakom osvjetljenju. Vrijeme javljanja je različito, od mlađe pa do starije životne dobi. Ukoliko se na oftalmološkom pregledu utvrdi da nema drugih smetnji, ovo stanje je bezopasno, a same tačkice postaju s vremenom sve manje i manje vidljive. U slučaju značajnijih smetnje eventualno dolazi u obzir lasersko razbijanje zamućenja. Ova proedura se zove Nd:YAG laserska vitreoliza.

Slični simptomi mogu se javiti tokom odvajanja zadnje strane staklastog tijela (PVD). Radi se o fiziološkom procesu kada tokom procesa starenja dolazi do kolabiranja staklastog tijela i odvajanja njegove zadnje strane od retine i glave očnog živca gdje je nešto jače vezano. U ovim situacijama pacijenti obično imaju ''kružić'' ili oblik zapete u vidnom polju, koji se takođe pomjera. Životna dob u kojoj se javljaju ove smetnje je najčešće poslije 50. godine, ali moguće i nešto ranije. Posebnu pažnju treba obratiti na prisustvo gustih zamućenja, bljeskova ili pojavu zavjese u vidnom polju jer su to znaci potencijalnih problema.

Komplikacije mogu nastati ukoliko postoji jaka veza između staklastog tijela i retine, a to je obično na mjestu postojanja neke od degeneracija retine. Na tim mjestima je retina istanjena, te tokom svog odvajanja staklasto tijelo može povući mrežnjaču i napraviti razderotinu. Ukoliko se na vrijeme ne reaguje, kroz razderotinu se može podvući tečnost i dovesti do ablacije (odvajanja) mrežnjače, koja je po vid opasno stanje koje ako se ne operiše odmah može dovesti do nepopravljivog gubitka vida.

Zato je bitno javiti se oftalmologu odmah ukoliko se pojave neki od gore pomenutih simptoma jer se pravovremenim tremtamnom na jednostavn način mogu izbjeći ove po vid pogubne komplikacije. Ukoliko nema ruptura niti prijetećih degeneracija potrebno je samo redovno ispratiti pacijenta, a eventualna zamućenja koja postoje u vidnom polju mogu se tretirati Nd:YAG laserom. Ukoliko postoje rupture na mrežnjači biće potrebne neke od dodatnih intervencija. U zavisnosti od težine stanja obično se rade laserfotokoagulacija oko rupture mrežnjače, krio tretman, a ako je došlo do pojave ablacije radi se vitrektomija.

‍